Blog

Sigorta Kariyeri Blog
kariyer-nedir

Kariyer Nedir ve Kariyer Aşamaları Nelerdir?

 

Kariyer Nedir?

”Kariyer, kişinin yaşamı boyunca edindiği işle ilgili tecrübeleridir” demiş De Cenzo Robbins. Aslında tüm olayı bir cümleyle özetletmiş. Kariyer, bir kişinin sadece bir alanda olmamakla birlikte ömründe edindiği tüm deneyimleri karşılayan bir kelimedir. CV hazırlayanların çoğunlukla sordukları bir sorunun da cevabı aslında bu tanım. Sorulan soru şu; mesleğimle alakalı olmayan/ çalışmak istediğim pozisyonla alakalı olmayan bir deneyimimi de CV’me yazmalı mıyım? Tabii ki de yazmalısın. Kendini geliştirmek için uğraş verdiğinin bir göstergesidir. Hiçbir deneyimini küçümsemeden yazman en doğrusu olacaktır. Tabii gittiğin kurum ve pozisyonlara göre CV’ni düzenleyebilirsin bu farklı bir olay. Kariyer kimine göre bir iç gelişim öyküsü, ya da kişinin iş yaşantısındaki aktivite, sorumluluk, tutum ve davranışlarının gelişimi (Sümer), kimine göre de kişisel ve organizasyonel hedeflerle doğrudan bağlantılı, kişinin yaşamı boyunca yaşayacağı, kısmen kontrol altında tutacağı, iş tecrübesi ve aktivitesiyle ilgili bir süreçtir (Orpen). Bu tanımların hepsi kariyer hakkında zihnimizde bir şeyler canlanmasına yardımcı oluyor. Zihnimizde tam olarak oturması için bir de kariyer aşamalarından bahsedersek olayı genel hatlarıyla bitirmiş olacağız.

Kariyer Aşamaları Nelerdir?

Kariyer bir süreç olduğu için aşamalara sahiptir. Bu aşamaların ne olduklarını bilir, onları daha iyi tanırsak kariyerimizi oluştururken bize büyük fayda sağlayacaklardır. İnsanlar genellikle başladıkları ilk pozisyonu baz alarak o alanda ilerlemek gibi bir tutum sergilerler. Çok az insan kariyer hayatına başladığı pozisyondan farklı bir pozisyona geçerler. Bu istikrar ve değişime karşı olan tutum, insanların ilk başladıkları pozisyonun hayallerindeki kariyer oldukları için değil, değişimi zor olarak görmelerinden ve bu yola tekrar en baştan başlamak istememelerinden kaynaklanmaktadır. Türkiye’de yapılan mutluluk araştırmalar sonucu hiç değişmiyor ve ülkece genelde mutsuz olarak çıkıyoruz. Bu kitlenin içinde çalışan insanların oranı çok yüksek. Peki hiç düşünüyor musunuz, bu insanlar neden ömürlerinin sonuna kadar mutsuz oldukları işleri sürdürüyorlar? Çünkü bizim gibi toplumlar değişime kapalıdırlar ve değişimden pek fazla hoşlanmazlar. Böyle bir toplumla karşı karşıyaysak ya bu tutum davranışlarını değiştireceğiz, ya da başlangıcımızı akıllıca yapacağız. Bundan dolayı kariyer aşamalarını iyi değerlendirerek yolumuzu çizmeliyiz. O halde başlayalım.

kariyer-asamalari
Kariyer Aşamaları

 

1. Keşif Aşaması

Bu aşamanın derinlerine inecek olursak yatın koltuğa çocukluğunuzu anlatın. Biz konuya çok da derinlere inmeden başlayalım. Kariyerimizi belirleme ortalama 15-25 yaşlarında başlar. Çünkü lisedesindir ve üniversite sınavına hazırlanıyorsundur. Gireceğin bölüme ve üniversiteye karar vereceksindir. Bölümüne göre de kendine bir yol çizeceksindir. Ya da üniversiteden mezun olmuşsundur, bölümünden bağımsız bir iş yapmak istiyorsundur. Kariyer belirleme, keşfetme bu gibi insan hayatının dönüm noktalarında ortaya çıkar. İşin en önemli kısmı başlangıçtır demiş Plato bu adım atacağınız en önemli adım olmakla beraber hayatınızı adayacağınız işe iyi karar vermeniz gereken bir adımdır. Çünkü insan mesleği ve işi sayesinde yaşamına mutluluk ve anlam katabilir. Bu kararın değişmesinde bireyin başladığı işin koşulları veya özel yaşamındaki koşullar etkilidir.

2. Kurulma Aşaması

Bu aşamada kendi içerisinde 3 bölüme ayrılmaktadır.

2.1 İş Arama ve Bulma

Profesyonel olarak iş aramak iş hayatınızın gidişatı açısından oldukça önem arz etmektedir. İş aramada daha önce yazmış olduğumuz 9 Maddede İş Arama Taktikleri yazımızda daha çok bilgi sahibi olabilirsin. İş arama noktasında kendine sorman gereken başlıca sorular var. Aslında bu soruları sorarak kaba taslak yolunu çizebilirsin. Tabii her konuda olduğu gibi bu konuda da derinleşmek sana olduğundan daha fazla ve farklı bakış açısı kazandıracaktır.

İş Ararken Kendine Sorman Gereken Sorular

  • Hangi sektörde çalışmak istiyorsun?
  • Bu sektörde Türkiye’deki en önemli kurumlar hangileridir?
  • Araştırdığın kurumlar içerisinde hangisinde çalışmak istersin? (Seçtiğin kurumu hakkında daha fazla bilgi sahibi olmak önemli bir adım).
  • Hangi departmanı istiyorsun, o kuruma ne katacaksın, seni neden seçsinler?

2.2 İşe Başlama ve Oryantasyon

Bir önceki aşamada iş arayışındayken bu aşamada artık bir işe başlamışsındır. Bu alan senin için yeni olduğu için uyum sağlamaya çalışıyor olacaksın. Yeni bir ortama adapte olmak kolay değil, biliyoruz. Bu noktada yapman gereken birincisi kendin olmak, ikincisi kurum kültürüne uygun davranmak. Bu ikisi çelişiyorsa zaten doğru yerde değilsindir. Bu aşamanın en önemli kısmı bulunduğun yeni çevrene ayak uydurarak oradan biri olmak ve görevlerini nasıl yapman gerektiğini öğrenerek kendini ispatlamaktır.

Kariyer şoku; Kariyer şoku, özellikle iş hayatına yeni başlayan kişilerin çalışma hayatlarına başladıktan sonra umdukların/hayal ettiklerini bulamamalarından kaynaklanmaktadır. Bir diğer adı Gerçek Şoku olan bu zorlayıcı durumda kalmak istemiyorsanız yapmanız gereken iş hayatına atılmadan önce farklı alanlarda stajlar yapmaktır. Böylece o sektör ve meslek hakkında bilgi sahibi olursunuz ve şok yaşamak gibi bir deneyim elde etmemiş olursunuz.

kariyer-asamalari
Kariyer Aşamaları

 

2.3 Yerleşme ve İlerleme

Bu evrede artık çaylak değilsindir. Çevren yeni olmaktan çıkmış, artık oraya alışmışsındır. Mesleğinde uzmanlaşışsındır. Bu evrede pozisyonunu korumak ve daha fazla ilerlemek hedeflerinin arasındadır. Alanında uzmanlaştığın için sürekli bir üretkenlik söz konusu olacaktır doğal olarak sende bunu karşılığında bir yükselme bir terfi bekleyeceksin.

Bu aşamada yaş itibariyle aile kurabilirsin. Hem iş hem de aile yaşamı arasındaki dengeyi sağlamaya çalışıyor olmak sana daha fazla sorumluluk yükleyecektir. Bu sorumlulukları aksatmadan yerine getirmek için düzen arayacaksın.

3. Kariyer Ortası Aşaması

Bu aşamada artık kimse sana çırak diyemez. Mesleki bilgi ve becerilerin gelişmiş olduğu için sorumlulukların bu yöne evrilmiştir. Bu evrede kariyer hayatını sorguluyor olabilirsin. Bu devrede bazı sorunlarla karşılaşabilirsin.

Kariyer platosu: Mesleki olarak durağan olduğunu düşünmen ve yeni deneyimler elde edememenden dolayı iş hayatının monotonlaştığını düşünür. Bu statik ve sıradanlık yeni birikimler sağlayamadığı için kişiye gerilediğini hissettirir.

Orta yaş krizi: Hayatını sorgularken yapılan muhasebe kişide memnuniyet uyandırmadığı durumlarda ortaya çıkar. Hayat amacı, kariyer gibi konularda kafa yorar ve dramatik değişikliklere gidilebilir. Kişi eğer dijital dünyanın hızla ilerlemesine ayak uyduramıyorsa kendini daha da değersiz hissederek özgüvenini kaybeder ve hayatında pasifleşir.

4. Kariyer Sonu Aşaması

Kariyerinin son evrelerine gelirken mesleki anlamda yükselebileceğin kadar yükselmişsindir. Kişisel yaşamında bu evredeki title ınla anılacaksın ve artık büyük bilgi ve tecrübe birikimiyle işin öğretici kısımda yer alıyorsun. Ancak yaşlandığın için fiziksel olarak bazı rahatsızlıklar senin çalışmanı engellediği için iş hayatına karşı olan istek ve arzun azalacağından dolayı gerileme dönemine girebilirsin.

kariyer-asamalari
Kariyer Aşamaları

 

5. Azalma(Emeklilik Aşaması)

Artık kariyer hayatını bitirdin, kendini dinleneyim mi çalışmaya devam mı edeyim diye düşünürken bulacağın döneme geldin. Bu aşamada eğer özel sektördeysen devam etmeye yolun açık fakat eğer kamudaysan o iş biraz zorlaşıyor. Bedenin artık çalışmana izin vermiyor manevi olarak da dinlenmeye geçmek istediğin bu zamanda yine sorgulamalar başlıyor. Acaba ne yapmalı? Hangi yolu seçersen seç, bu evrede biriysen eğer sürekli aktif olmaya özen göster. Hem fiziksel olarak hem sosyal olarak kendini sürekli zinde tutmaya özen göster. Yaşlılık herkes için kaçınılmaz bir son ama bu sonu rahat geçirebilmek kısmende olsa senin elinde. Hareketi elden bırakmadığın sürece bedenin, hayattan kaçmadığın sosyalleştiğin sürecede duygusal olarak kendini daha iyi hissedeceksin.

Kariyerin ne olduğunu kişilerin kendi sözleriyle açıklamaya çalıştık. Kariyer başlangıcı ve bitişi olduğu için bir süreci kapsıyor. Bu süreçte daha rahat ilerleyebilmen için bu adımları kulak arkası yapmazsan kariyer basamaklarını zorlanmadan çıkabilirsin. Evet kariyer bizim düşmanımız değil ama mücadele içerisinde olduğumuz bir durum onu ne kadar iyi tanırsak o kadar iyi sonuçlanır.

 

 

 

 

 

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir